İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 27.10.2016 tarih ve 829 sayılı yazısına konu, KANAL T logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 19.10.2016 tarihinde, saat 16:15’de yayınladığı “Gökçek İle Sağlıklı Yaşam” isimli yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, "Gökçek İle Sağlıklı Yaşam" adlı programda, "(16.21.58)...Biz bir araştırma yaptık bir buluş yaptık. Bovis Jel diye bir jel ürettik. Bunun içerisine (bir aparat gösteriyor.) Bovis Jel koyduğunuzda bir iyon yayar. Bu iyon nedir, negatif iyon. Negatif iyon kişiye pozitif enerji verir....(Fransa'da, Amerika Birleşik Devletleri'nde, Rusya'da pahalı olarak satıldığından bahsediyor.) Biz bu ürünü ürettik ve bir çok vatandaşta denedik. Bu jelle biz bunu başardık. Mükemmel bir buluş... Eklem sıvısı azalırsa ne olur. Eklemler deforme eder birbirini, kıkırdaklar sürtünür, eklemler yıpranırsa, kıkırdaklar yıpranırsa bu zamanla kemiklerinde yıpranmasına.... Bovis Jel ile kişi enerji doluyor. Halsizlik yorgunluk kalmıyor.(30 yıl önce ayağı kırılıp kemik ve deri transplantasyonu yapılan bir kişinin sürekli iltihap şikayetinden bu jel sayesinde kurtulduğunu bu jel sayesinde yeni bir deri oluştuğunu söylüyor...Ayağı, dizi ağrayan yaşlı birine, ayaklarında, baldırında yorgunluk hisseden bir başka kişiye uyguladıklarını şimdi ağrı ve yorgunluk hissetmediklerini belirtiyor.)
Bakır bir telin özel bir sistemle nano teknolojiyle etrafının...elektrik üretiyor. (Cam bir tüp gösteriyor) Bunun içerisine biz Bovis Jel kattık...Mükemmel bir ürün keşfettik. Şimdi bu ne işe yarıyor, ağrı. Şimdi burda oluşan girdap, enerjiyi alıyor. Hem bunun içindeki enerji hem çevredeki enerjiyi alıyor vücudunuzun ağrıyan noktasına tuttuğunuzda ağrıyı ortadan kaldırıyor. Eskiden bu nasıl yapılıyordu, akapunkturla. (Diş ameliyatı geçirdikten sonra sürekli ağrı çeken bir kişi ile kulak ağrısı çeken kişiler de Keshe Pen ile (Pain Pen) ağrılardan kurtulduklarını belirtiyor.)
Keshe (İranlı bir profösör) yeni bir teknoloji geliştirdi bununla ilgili. Yakıtsız bir jenaretör üretti. Jenaratör herhangi odun, kömür, benzin, fuel oil kullanmadan çalışıyor. Ne ile? Bunun içerisindeki bakırla. İnternette var isteyen girebilir. Özel bir sistemle üretiliyor ve bu elektrik üretiyor kendi kendine. Nasıl üretiyor elektriği. Havadaki enerjiyi alarak elektriğe dönüştürüyor... Ben şimdi jenaratör yaptırıyorum. Bittiğinde artık elektrik parası ödemekten kurtulacağız. Bedava çalışan bir sistem." şeklinde ifadelerin yer aldığı görülmüştür.
Sağlık Bakanlığı, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun 13.02.2013 tarih ve 18816847 sayılı yazısında "İnsan sağlığına doğrudan veya dolaylı olarak faydalı olduğunu yahut hastalıklara veya belirtilerine karşı etkili olduğunu, koruduğunu, tedavi ettiğini belirten, ileri süren veya ima eden tüm ifadelerin Sağlık Bakanlığınca sağlık beyanı olarak kabul edildiği" belirtilmiştir. Ayrıca, "Endikasyon belirtilen ürünler için Bakanlıkça ruhsat düzenlenmesi gerekliliği hatırlatılarak ruhsatlı ürünlerin de münhasıran eczane ve ecza ticarethanelerinde satılması zorunluluğuna değinilmiştir. Diğer yandan söz konusu ürünlerin televizyon aracılığı ile endikasyon belirtilerek ürün satışı veya pazarlanmasının uygun olmadığı" ifade edilmiştir.
Söz konusu yayında; tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan Bovis Jel, Keshe Pen gibi ürünlerin sağlık beyanı ile tanıtılması insanların hastanelere, tıp doktorlarına ve tıbbi tedavi yöntemlerine duydukları güvenin sarsılmasına neden olabileceği, hastalıklarına çözüm olarak bir takım bitkisel ürünlere yöneleceği düşünülmektedir. Ayrıca söz konusu reklam yayınının toplumun genel sağlığına zarar verebilecek davranışları teşvik ettiği; izleyiciyi yanıltıcı, istismar edici ve izleyicilerin sağlığına, çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu kanaatine ulaşılmıştır.
Program sırasında yayınlanan reklam yayınında, izleyicilerin ürünlerle ilgili nasıl bilgi alabilecekleri konusunda iletişim numarası verilmesi ve "biz bu ürünü ürettik ve bir çok vatandaşta denedik. Bu jelle biz bunu başardık. Mükemmel bir buluş...Hem bunun içindeki enerji hem çevredeki enerjiyi alıyor vücudunuzun ağrıyan noktasına tuttuğunuzda ağrıyı ortadan kaldırıyor.." şeklindeki açıklamalarla söz konusu ürünlerin gizli ticari iletişimine yer verildiği, kanaatine varılmıştır.
Bu nedenlerle mezkur yayında;
1- 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinde yer alan yayın hizmetleri; "Genel sağlığa...... zarar verecek davranışları teşvik edemez.” hükmü ile aynı kanun 9'uncu maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Gizli ticarî iletişime izin verilemez." hükümlerinin ihlal edildiği kanaatine varılmıştır.
Kuruluşa, 30.05.2012 tarihli yayını nedeniyle evvelce 29.06.2012 tarih ve 2012/39 sayılı toplantısında alınan 14 no’lu Üst Kurul Kararıyla 6112 Sayılı Kanunun 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (l) bendi ile 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı tespit edildiğinden aynı hükümlerin tekraren ihlali nedeniyle, Kanun’un 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “…ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir” hükmü uyarınca, kuruluş hakkında idari para cezası uygulanması gerektiği,
Bu itibarla; aynı yayınla, birden fazla yayın ilkesi ihlali olduğundan ve her iki ihlalinde idari para cezası yaptırımını gerektirdiğinden, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 15’inci maddesinin birinci fıkrası hükmü gereğince, bahse konu ihlallerden en ağır (tek) cezanın verilmesi öngörüldüğünden,
İhlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Eylül 2016 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 13.219,59 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) (2016 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 14.359 (ondörtbinüçyüzellidokuz) Türk Lirasından az olamayacağından 14.359 TL.İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
2- Ayrıca dosyanın; 1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu’nun 2/1/2014-6514/32 maddesi ile değişik 19’uncu maddesinin birinci fıkrasındaki; "...Müstahzar olmamakla beraber hastalıkları teşhis ve tedavi ettiği beyanı ile herhangi bir ürünün satışını, pazarlamasını veya reklamını yapanlar bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ayrıca bunların tanıtım veya satışlarının internet veya başkaca herhangi bir elektronik ortam üzerinden yapılması hâlinde 18 inci maddenin üçüncü fıkrası uygulanır." hükmüne göre takdir ve ifası için ilgililer hakkında işlem yapılması talebiyle Sağlık Bakanlığı'na gönderilmesine,
Oy birliği ile karar verildi.


