İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 28.01.2016/82 tarih/sayılı yazısının incelenmesi sonucunda, KANAL D logosuyla yayın yapan DTV Haber ve Görsel Yayıncılık A.Ş. unvanlı kuruluş hakkında alınan “6112 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinin birinci fıkra (ç) ve (s) bendinin ihlal edildiği” yönündeki oyçokluğu kararına karşıoy kullandım.
Kuruluşun incelenen ‘Kısmetse Olur’ isimli programının 02-04-06 ve 13.01.2016 tarihli yayınlarında yarışmacıların arasındaki rekabet, suçlama, dedikodu ve kavgaların ele alındığı, programın formatının da maddi ödül beklentisi üzerine kurulu çekişmelere dayandırıldığı, evlilik kurumu aile kurmanın yarışma boyutuna indirgendiği, yayının da erken saatte gündüz kuşağında yer aldığı anlaşılmaktadır.
Evlilik kurumunun burada görüldüğü şekilde maddi beklenti ve yarışma ruhuyla kurulabileceği önerisinin yanlış olduğu ve küçük yaştaki izleyici üzerinde travma boyutunda zararlı etkileri olacağı açıktır. Dolayısıyla bu tür programlar incelenirken daha çok genç izleyici üzerindeki zararlı etkilerinin dikkate alınması gerektiği görüşündeyim. Bu kararda olduğu gibi konunun insan onuru ya da cinsiyet ayrımcılığı ile ilgili boyutlarının öne alınması ve bunlar üzerinde durulmasının çocuklarla ilgili diğer yanının geri planda kalmasına yol açtığı, bunun da yayın içerik denetimi açısından önemli bir eksiklik olduğu düşüncesindeyim.
Görüşüme göre belli bir izleyicisi olan bu tür yapımların ekrandan tamamen uzaklaştırılması zorunlu olmadığı gibi olanaklı da değildir. Ancak burada öncelikli olarak bu ve benzeri programlarda kullanılan koruyucu sembollerle ilgili çalışma yapılması, özellikle evlilik temasını ele alan direnç yarışmaları, gerçek hayat hikayelerini ele alan yapımlar, kuşak programlar gibi yayınların örneğin +13 yaş sınıflandırması ile, dolayısıyla daha geç saatte ekrana gelerek sadece türün meraklısı küçük bir yetişkin kitleye ulaşmasının sağlanması mümkündür. Halen kullanılmakta olan koruyucu sembol sisteminin bu açıdan ele alınarak devam çalışmasının gerçekleştirilmesi bu açıdan da önem taşımaktadır.
Yukarıdaki hususlar nedeniyle yayında 6112/8-1(ç) ve (s) ihlali değil, 6112/8-2 ihlali bulunduğu düşüncesiyle kararda karşıoy kullandım.
