İnceleme ve Değerlendirme : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nin 23.12.2015 tarihli ve 1897 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;
“IMC TV logolu DYT Yayıncılık Hizmetleri A.Ş. yayın kuruluşunda 28.11.2015 tarihinde Diyarbakır Barosu Başkanı Tahir Elçi'nin öldürülmesi ile ilgili olarak haber moderatörleri ve beraberindeki konuklar eşliğinde gün boyunca canlı yayınlar yapılmıştır. Saat 17.30'dan itibaren moderatörlüğü devralan Banu Güven, yorumcu Fehim Işık ve Hakan Tahmaz ile yaşanan hadise ilgili değerlendirmelerde bulunmuşlardır.
Programda Tahir Elçi'nin ölüm anından bir süre önce 2 polisin bir taksinin önünde şehit edilmesi ve bu taksiden çıkan şahısların Tahir Elçi'nin bulunduğu bölgeye doğru hareket etmesi ile ilgili yorumlar yapılırken ilgili görüntülerin de yayınlanmasını talep eden Banu Güvenin;
Polislerin vurulduğu görüntüyü rica edeceğim arkadaşlardan, onu yansıtabilirlerse......İşte polislerin yere devrildiğini gördük ve şimdi devam edelim o kişilerin burada çıktıklarını görelim, ama polisler o taksinin üzerine doğru gidiyorlar bu da üzerinde durulması gereken birşey, o taksiyi durdurmak üzere gidiyorlar ve işte ateş...(Polislerin Vurulma Anı Klibi) şeklindeki ifadeleri eşliğinde polislerin vurulma anını görüntüler eşliğinde an be an aktarmıştır.
Her ne kadar yukarıda ifade edilen görüntülerin haber değeri olsa dahi hiç bir flulaştırma ya da mozaikleme tekniği kullanılmadan polislerin taksinin içindeki teröristler tarafından vurulma anının ulusal yayın yapan bir platformda net bir biçimde gösterilmesi medya hizmet sağlayıcı kanallardan beklenen kamusal yayıncılık sorumluluğu ile bağdaşmamaktadır. Her yaştan izleyicinin, özellikle de çocukların ekran başında olabileceği bir saatte insanların vurulma anının verilmesi ve terör örgütünün korkutucu ve yıldırıcı özelliklerinin ekrana getirilmesinin kamusal yayıncılık sorumluluğu ile hareket etmesi gereken bir medya hizmet sağlayıcı kuruluştan beklenen bir yaklaşım değildir.
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu ile Televizyon Yayıncıları Derneği'nin ortak çalışması olan "Televizyon Habercileri İçin Rehber" haber yayıncılığına dair etik ilkeleri barındıran bir çalışma niteliğindedir. Bu rehberin "Doğal afet, savaş, terör ve kriz haberleri" başlıklı bölümünde "Doğal afet, büyük kaza, savaş, terör, şiddet, çatışma haberlerinde, izleyicilerde korku, endişe ve panik yaratacak ifadeler ve görüntüler kullanılmamalı" ve "Terör haberlerinde, bilgi verirken teröre alet olma tuzağına düşülmemeli" ilkeleri yer almaktadır. Yayın kuruluşunun mezkur olayın görüntülerini verirken bu ilkelere de riayet etmediği görülmektedir.
Sonuç olarak IMC TV logolu DYT Yayıncılık Hizmetleri A.Ş. yayın kuruluşu yaptığı yayın ile 6112 sayılı yasanın 8. maddesinin d) bendinde yer alan"Terörü övemez ve teşvik edemez, terör örgütlerini güçlü veya haklı gösteremez, terör örgütlerinin korkutucu ve yıldırıcı özelliklerini yansıtıcı nitelikte olamaz. Terör eylemini, faillerini ve mağdurlarını terörün amaçlarına hizmet eder şekilde sunamaz."ilkesini ve aynı maddenin 2. bölümünde yer alan"Radyo ve televizyon yayın hizmetlerinde, çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlakî gelişimine zarar verebilecek türde içerik taşıyan programlar bunların izleyebileceği zaman dilimlerinde ve koruyucu sembol kullanılmadan yayınlanamaz."ilkelerini ihlal ettiği kanaatine varılmıştır.”
Şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,
Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile, 6112 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi ve ikinci fıkrası hükümlerini ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca bildirildiği,
Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.
Gerekçe :Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nınyazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;
Söz konusu yayında, her ne kadar yukarıda ifade edilen görüntülerin haber değeri olsa dahi hiç bir flulaştırma ya da mozaikleme tekniği kullanılmadan polislerin taksinin içindeki teröristler tarafından vurulma anının ulusal yayın yapan bir platformda net bir biçimde gösterilmesi medya hizmet sağlayıcı kanallardan beklenen kamusal yayıncılık sorumluluğu ile bağdaşmamaktadır
Nitekim, "Doğal afet, savaş, terör ve kriz haberleri" başlıklı bölümünde "Doğal afet, büyük kaza, savaş, terör, şiddet, çatışma haberlerinde, izleyicilerde korku, endişe ve panik yaratacak ifadeler ve görüntüler kullanılmamalı" ve "Terör haberlerinde, bilgi verirken teröre alet olma tuzağına düşülmemeli" ilkeleri haber yayıncılığına dair başlıca etik ilkelerdendir. Oysa anılan yayın kuruluşunun mezkur olayın görüntülerini verirken bu ilkelere riayet etmediği görülmektedir.
Bu nedenlerle, 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendindeki; “Terörü övemez ve teşvik edemez, terör örgütlerini güçlü veya haklı gösteremez, terör örgütlerinin korkutucu ve yıldırıcı özelliklerini yansıtıcı nitelikte olamaz. Terör eylemini, faillerini ve mağdurlarını terörün amaçlarına hizmet eder şekilde sunamaz.” İlkesinin İhlal edilmiş olduğu,
Bu itibarla, Kanunun 32 nci maddesinin birinci fıkrası hükmü uyarınca, anılan Yayın Kuruluşu hakkında “İdari Para Cezası” yaptırımının uygulanması gerektiği,
Kanaatine varılmıştır.
Karar : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; IMC logosuyla yayın yapan DYT YAYINCILIK HİZMETLERİ A.Ş. unvanlı kuruluş hakkında; 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendindeki; “Terörü övemez ve teşvik edemez, terör örgütlerini güçlü veya haklı gösteremez, terör örgütlerinin korkutucu ve yıldırıcı özelliklerini yansıtıcı nitelikte olamaz. Terör eylemini, faillerini ve mağdurlarını terörün amaçlarına hizmet eder şekilde sunamaz.” hükmünün ihlali nedeniyle aynı Kanunun 32 nci maddesinin birinci fıkrasına göre;
a- İhlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Ekim 2015 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 231.876,37 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) ( 2015 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 13.601 (onüçbinaltıyüzbir - ) Türk Lirasından az olamayacağından 13.601 TL. İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b- İdari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde Üst Kurulun T.C. Ziraat Bankası Ankara Kamu Girişimci Şubesi TR98 0001 0025 3300 9999 9951 93 no’lu hesabına “6112 sayılı kanunun 32 nci maddesine göre ödenen para cezasıdır” şerhiyle ödenmesi gerektiği veya 6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca tebliğden itibaren en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, dava açma süresi içerisinde peşin ödeme yapılması halinde, 5326 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca cezanın dörtte üçünün tahsil edileceğinin ve taksitlendirme talebinde bulunabileceğinin, peşin ödemenin kanun yoluna müracaat hakkını engellemeyeceğinin, en geç 1 aylık süre içerisinde ödenmeyen idari para cezasının, 21/7/1953 tarihli ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmek üzere Maliye Bakanlığınca belirlenecek tahsil dairesine gönderileceğinin bildirilmesine,
Üst Kurul Üyeleri Süleyman DEMİRKAN ve Ersin ÖNGEL’in karşı oylarıyla, oyçokluğuyla karar verildi.
Toplantıya Ait Şerhler
Üst Kurulun 04.02.2016 gün ve 07 sayılı toplantıda aldığı 29 no.lu karara karşı oy yazısı.
Süleyman DEMİRKAN Şerhidir.
Üst Kurulun 04.02.2016 gün ve 07 sayılı toplantıda aldığı 29 no.lu karara karşı oy yazısı.
Ersin ÖNGEL Şerhidir.


