İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 25.04.2016 tarih ve 430 sayılı yazısına konu; TV 2000 logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 25.03.2016 tarihinde saat 10:40’da yayınladığı tele-alışveriş yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;

Söz konusu medya hizmet sağlayıcı kuruluşta 25.03.2016 tarihinde saat 10:40:07'de, 24 dakika 17 saniye boyunca “TANITICI REKLAM” reklam kapağıyla giriş ve çıkış yapılan ticari iletişim yayını içinde telefon yoluyla yarışma programı yayınlanmıştır. Çörek otu yağı tanıtımının yapıldığı yayında, soruyu doğru cevaplayanlara çörek otu yağının 119.90 TL yerine 59.90 TL'ye satılacağı beyanında bulunulmaktadır. Öyle ki; “Müslümanların namaz kılmak için yöneldikleri tarafa ne ad verilir?” şeklinde soru sorulmakta ve izleyicilerin ekranda görülen “0212 925 25 00” numarasını aramaları istenmektedir. Ayrıca yayın boyunca "SORUYU BİLENLER ARASIN, SİPARİŞ HATTI 0212 925 25 00, BİLENLERE 119.90 TL YERİNE 59.90 TL 3 ŞİŞE ÇÖREK OTU YAĞI" ifadesi ekrana yansıtılmaktadır. Bu nitelikte ürünlerin satışının temini amacıyla telefon yoluyla yarışma içeren ve soruyu doğru cevaplayan seyircilere ödül olarak ürünün gerçek fiyatından daha düşük bir fiyata verileceği iddia edilen bahse konu yayın incelendiğinde; gerçek amacın yarışma olmamakla birlikte, bu tür yarışmanın ürünün pazarlanmasının bir parçası olarak sunulduğu, izleyicilerin kolay ve cevabı açık sorularla tanıtımı yapılan ürünü satın almaya teşvik edildiği,

Ayrıca, yayın esnasında tanıtımı yapılan "çörek otu yağı" adlı ürün için "Biz çok gördük şeker hastalarının bu kanalı arayarak bizlere dua ettiğini, çok gördük gribal enfeksiyon içerisinde olanların bize dua ettiğini, kanser hastası anneler aradı bizi 'şükürler olsun bizi bu ürünle tanıştırdınız.' dediler, kolestrol hastalarının kolestrolünün normale geldiğini gördük, tansiyon hastalarının tansiyonunun normale geldiğini gördük." ifadelerine yer verilerek bu ürünün sağlık beyanı, endikasyon belirtilmek suretiyle pazarlanmaya çalışıldığı görülmüştür.

Sağlık Bakanlığı, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun 13.02.2013 tarih ve 18816847 sayılı yazısından da hareketle, söz konusu tanıtım yayınının toplumun genel sağlığına zarar verebilecek davranışları teşvik ettiği; izleyiciyi yanıltıcı, istismar edici ve izleyicilerin sağlığına, çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu, bunun yanı sıra yayında telefon yoluyla yarışmaya yer verildiği,

Bu nedenlerle;

1- Yayın Hizmeti Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 9/A maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde yer alan "Herhangi bir ürünün sağlık beyanı ile ilaç gibi algılanmasına sebebiyet verecek ifadeler kullanılamaz. Gıda takviyesi niteliğindeki ürünlere ilişkin her çeşit memnuniyet ve teşekkür yazısı ya da kişilerin başından geçen ürün tecrübesini anlatan ifade ve görsel sunumlar kullanılamaz. Ürünün kullanılmaması halinde sağlığın olumsuz etkileneceği beyanlarına yer verilemez." ilkesini, dolayısıyla 6112 sayılı Kanun'un 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek." hükmü ile,

2- 6112 sayılı Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendinde yer alan "Bilgi iletişim araçları yoluyla yarışma veya lotarya içeremez, dinleyici ve seyircilere ikramiye verilemez veya ikramiye verilmesine aracılık edemez.", hükmünün ihlal edildiği kanaatine varılmıştır.

Bu itibarla; aynı yayınla, birden fazla yayın ilkesi ihlali olduğundan ve her iki ihlalinde idari para cezası yaptırımını gerektirdiğinden, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 15’inci maddesinin birinci fıkrası hükmü gereğince, bahse konu ihlallerden en ağır (tek) cezanın verilmesi öngörüldüğünden,

Anılan kuruluşa, 04.05.2013 tarihli yayını nedeniyle evvelce 29.05.2013 tarih ve 2013/33 sayılı toplantıda alınan 97 nolu Üst Kurul Kararıylave müteaddit defalar 6112 sayılı Kanun’un 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi, 24.04.2015 tarihli yayını nedeniyle evvelce 06.05.2015 tarih ve 2015/21 sayılı toplantısında alınan 62 nolu Üst Kurul Kararıyla 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendi uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı tespit edildiğinden aynı hükmün tekraren ihlali nedeniyle, Kanun’un 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “…ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir” hükmü uyarınca,

a- İhlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Şubat 2016 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 51.271,19 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) (2016 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 14.359 (ondörtbinüçyüzellidokuz) Türk Lirasından az olamayacağından 14.359 TL. idari para cezası uygulanmasına ,

b- Ayrıca, 1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanununun 2/1/2014-6514/32 maddesi ile değişik 19 uncu maddesinin birinci fıkrasındaki; "...Müstahzar olmamakla beraber hastalıkları teşhis ve tedavi ettiği beyanı ile herhangi bir ürünün satışını, pazarlamasını veya reklamını yapanlar bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ayrıca bunların tanıtım veya satışlarının internet veya başkaca herhangi bir elektronik ortam üzerinden yapılması hâlinde 18 inci maddenin üçüncü fıkrası uygulanır." hükmüne göre takdir ve ifası için ilgililer hakkında işlem yapılması talebiyle dosyanın Sağlık Bakanlığı'na gönderilmesine,

Oy birliği ile karar verildi.